Projektowanie systemów oddymiania grawitacyjnego
Projektowanie oddymiania grawitacyjnego to jeden z obszarów specjalizacji WITKOWSKI PROTECT, obejmujący opracowywanie rozwiązań technicznych służących odprowadzaniu dymu i gorących gazów pożarowych z budynków.
WITKOWSKI PROTECT oferuje projektowanie systemów oddymiania grawitacyjnego, obejmujące dobór i rozmieszczenie urządzeń oddymiających, zapewnienie odpowiedniego napływu powietrza kompensacyjnego, opracowanie dokumentacji technicznej oraz integrację systemu z pozostałymi instalacjami bezpieczeństwa pożarowego. Usługi projektowania systemów oddymiania grawitacyjnego świadczymy na terenie Warszawy oraz województw mazowieckiego i kujawsko-pomorskiego.
Projektowane rozwiązania dostosowujemy do przeznaczenia obiektu, jego geometrii, warunków technicznych oraz przyjętego scenariusza pożarowego, uwzględniając obowiązujące przepisy i właściwe normy techniczne.
Spis treści

Oddymianie grawitacyjne – zasada działania
Oddymianie grawitacyjne jest rozwiązaniem stosowanym w systemach kontroli rozprzestrzeniania dymu i ciepła w budynkach. Jego działanie opiera się na naturalnym unoszeniu się gorących gazów pożarowych, wynikającym z różnicy gęstości i temperatur pomiędzy dymem a otaczającym powietrzem.
W przypadku wykrycia pożaru system uruchamia urządzenia oddymiające, takie jak klapy dymowe lub okna oddymiające, umożliwiając odprowadzanie dymu i gorących gazów na zewnątrz budynku. Jednocześnie odpowiednio zaprojektowane otwory napowietrzające zapewniają dopływ powietrza kompensacyjnego, niezbędnego do prawidłowego funkcjonowania systemu.
W zależności od przeznaczenia i charakterystyki obiektu system oddymiania grawitacyjnego może obejmować:
- Klapy dymowe – montowane najczęściej w dachach budynków, umożliwiające odprowadzanie dymu i gorących gazów pożarowych.
- Okna oddymiające – stosowane między innymi w klatkach schodowych i innych przestrzeniach, w których możliwe jest odprowadzanie dymu przez otwory w elewacji.
- Otwory napowietrzające – zapewniające dopływ powietrza kompensacyjnego do przestrzeni objętej oddymianiem.
- Centrale sterowania oddymianiem – nadzorujące i uruchamiające urządzenia zgodnie z przyjętym sposobem sterowania.
- Urządzenia wyzwalające i sterujące – umożliwiające automatyczne lub ręczne uruchomienie systemu, w tym współpracę z systemem sygnalizacji pożarowej (SSP), jeżeli przewidziano taką integrację.
Prawidłowo zaprojektowany system oddymiania grawitacyjnego powinien uwzględniać geometrię budynku, wymagane powierzchnie czynne oddymiania, warunki napowietrzania oraz wpływ czynników zewnętrznych, w szczególności wiatru.
WITKOWSKI PROTECT projektuje systemy oddymiania grawitacyjnego z uwzględnieniem obowiązujących przepisów, odpowiednich norm technicznych oraz przyjętego scenariusza pożarowego.
Projektowanie oddymiania grawitacyjnego – zakres usług
WITKOWSKI PROTECT oferuje kompleksowe projektowanie systemów oddymiania grawitacyjnego dla nowych i istniejących obiektów budowlanych. Zakres opracowania każdorazowo dostosowujemy do charakterystyki budynku, przyjętego scenariusza pożarowego oraz wymagań ochrony przeciwpożarowej.
Zakres naszych usług obejmuje:
- Analizę warunków technicznych i przeciwpożarowych – ocenę geometrii obiektu, przeznaczenia pomieszczeń, dróg ewakuacyjnych oraz wymagań dotyczących odprowadzania dymu i ciepła.
- Obliczenia projektowe – określenie wymaganych parametrów systemu, w tym powierzchni czynnej oddymiania oraz powierzchni otworów napowietrzających, odpowiednio do zastosowanej metody projektowej.
- Dobór i rozmieszczenie urządzeń – klap dymowych, okien oddymiających, urządzeń napowietrzających oraz elementów sterowania i zasilania.
- Opracowanie dokumentacji projektowej – przygotowanie rysunków technicznych, schematów instalacji, opisów działania oraz zestawień urządzeń.
- Projektowanie sterowania systemem – określenie zasad automatycznego i ręcznego uruchamiania oddymiania oraz współpracy z systemem sygnalizacji pożarowej (SSP), jeżeli przewidziano taką integrację.
- Modernizację istniejących instalacji – analizę i opracowanie rozwiązań umożliwiających dostosowanie systemów oddymiania do przyjętych wymagań technicznych i przeciwpożarowych.
Projektowane systemy uwzględniają konieczność zapewnienia odpowiedniego dopływu powietrza kompensacyjnego, właściwej współpracy urządzeń oraz niezawodnego działania zgodnie z przyjętym scenariuszem pożarowym.
Co uwzględniamy przy projektowaniu systemów oddymiania grawitacyjnego?
Przy projektowaniu systemów oddymiania grawitacyjnego analizujemy przede wszystkim przeznaczenie i sposób użytkowania obiektu, jego geometrię, wysokość i kubaturę, układ dróg ewakuacyjnych oraz wymagania ochrony przeciwpożarowej. Uwzględniamy również podział budynku na strefy pożarowe i dymowe, charakterystykę przewidywanego zagrożenia pożarowego oraz założenia przyjęte w scenariuszu pożarowym.
Na podstawie przeprowadzonej analizy i właściwej metody projektowej określamy wymagane parametry systemu, w szczególności powierzchnię czynną oddymiania, powierzchnię otworów napowietrzających oraz rozmieszczenie urządzeń odprowadzających dym i ciepło. Szczególną uwagę zwracamy na zapewnienie odpowiedniego dopływu powietrza kompensacyjnego, skuteczność odprowadzania dymu oraz wpływ warunków zewnętrznych, w tym oddziaływania wiatru, na funkcjonowanie instalacji.
Istotnym elementem projektu jest również dobór klap dymowych, okien oddymiających, central sterowania oraz urządzeń uruchamiających system. Określamy zasady automatycznego i ręcznego wyzwalania oddymiania, sposób otwierania urządzeń napowietrzających, wymagania dotyczące zasilania oraz współpracę z systemem sygnalizacji pożarowej (SSP) i innymi instalacjami bezpieczeństwa pożarowego, jeżeli przewidziano taką integrację.
Rozwiązania projektowe dostosowujemy do charakterystyki obiektu, obowiązujących przepisów techniczno-budowlanych, właściwych norm z serii PN-EN 12101 oraz odpowiednich wytycznych projektowych. Celem jest zapewnienie prawidłowego działania systemu zgodnie z przyjętymi założeniami ochrony przeciwpożarowej.
Współpraca systemu oddymiania grawitacyjnego z systemami bezpieczeństwa budynku

System oddymiania grawitacyjnego powinien współpracować z pozostałymi instalacjami bezpieczeństwa pożarowego budynku w sposób zapewniający prawidłową realizację przyjętego scenariusza pożarowego. Odpowiednia integracja urządzeń umożliwia automatyczne uruchomienie oddymiania, zapewnienie dopływu powietrza kompensacyjnego oraz koordynację działania poszczególnych systemów w przypadku wystąpienia zagrożenia.
W zależności od charakterystyki obiektu i przyjętych rozwiązań projektowych współpraca może obejmować:
- System sygnalizacji pożarowej (SSP) – przekazywanie sygnałów sterujących inicjujących uruchomienie oddymiania zgodnie z przyjętym scenariuszem pożarowym.
- Urządzenia napowietrzające – automatyczne otwieranie drzwi, okien lub innych otworów przeznaczonych do doprowadzania powietrza kompensacyjnego.
- Systemy kontroli dostępu – odpowiednie sterowanie urządzeniami zabezpieczającymi przejścia i wyjścia, jeżeli jest to wymagane dla realizacji funkcji bezpieczeństwa.
- Systemy automatyki budynkowej (BMS) – przekazywanie informacji o stanie pracy, uszkodzeniach i alarmach, w zakresie przewidzianym w dokumentacji projektowej.
- Instalacje wentylacji bytowej i klimatyzacji – realizację wymaganych funkcji sterujących, w tym wyłączenie lub zmianę trybu pracy wybranych urządzeń, jeżeli wynika to ze scenariusza pożarowego.
Istotnym elementem projektowania jest określenie matrycy sterowań pożarowych, obejmującej sposób uruchamiania urządzeń, kolejność wykonywania funkcji sterujących, sygnalizację stanów pracy i uszkodzeń oraz zasady współdziałania instalacji.
WITKOWSKI PROTECT opracowuje rozwiązania uwzględniające właściwą koordynację systemów oddymiania grawitacyjnego z pozostałymi urządzeniami przeciwpożarowymi, zgodnie z wymaganiami technicznymi i przyjętym scenariuszem pożarowym.
W zależności od charakterystyki obiektu oraz przyjętych rozwiązań projektowych ochronę przed zadymieniem mogą zapewniać również systemy mechanicznej wentylacji pożarowej, których dobór i sposób działania wynikają z wymagań technicznych oraz scenariusza pożarowego.
Dokumentacja projektowa systemów oddymiania grawitacyjnego

Projektowanie oddymiania grawitacyjnego obejmuje nie tylko dobór odpowiednich urządzeń, ale również przygotowanie dokumentacji technicznej, obliczeń projektowych oraz schematów sterowania i współpracy z pozostałymi systemami bezpieczeństwa pożarowego.
W zależności od rodzaju obiektu i zakresu opracowania dokumentacja projektowa może obejmować:
- Opis techniczny systemu – charakterystykę przyjętych rozwiązań, zasadę działania instalacji oraz wymagania dotyczące urządzeń oddymiających i napowietrzających.
- Obliczenia projektowe – określenie wymaganej powierzchni czynnej oddymiania, parametrów napowietrzania oraz innych wielkości wynikających z przyjętej metody projektowej.
- Rysunki techniczne – rozmieszczenie klap dymowych, okien oddymiających, otworów napowietrzających, central sterowania i pozostałych elementów instalacji.
- Schematy instalacji i połączeń – przedstawienie sposobu zasilania, sterowania oraz współpracy poszczególnych urządzeń systemu.
- Matrycę sterowań pożarowych – określenie zależności pomiędzy sygnałami wejściowymi, uruchamianiem urządzeń oraz realizowanymi funkcjami bezpieczeństwa.
- Zestawienie urządzeń i materiałów – dobór podstawowych elementów systemu wraz z wymaganymi parametrami technicznymi.
- Wytyczne branżowe – wymagania dotyczące współpracy z instalacjami elektrycznymi, systemem sygnalizacji pożarowej (SSP), automatyką budynkową oraz rozwiązaniami architektonicznymi i konstrukcyjnymi.
- Wytyczne dotyczące prób i odbiorów – określenie zakresu sprawdzeń funkcjonalnych oraz weryfikacji poprawności działania systemu zgodnie z dokumentacją projektową.
Dokumentację opracowujemy z uwzględnieniem obowiązujących przepisów techniczno-budowlanych, odpowiednich norm z serii PN-EN 12101, właściwych wytycznych projektowych oraz założeń przyjętych w scenariuszu pożarowym.
Naszym celem jest przygotowanie przejrzystej, kompletnej i spójnej międzybranżowo dokumentacji, umożliwiającej prawidłową realizację, uruchomienie i weryfikację działania systemu oddymiania grawitacyjnego.
Normy i wymagania techniczne dotyczące systemów oddymiania grawitacyjnego
Projektowanie systemów oddymiania grawitacyjnego wymaga uwzględnienia obowiązujących przepisów ochrony przeciwpożarowej, wymagań techniczno-budowlanych oraz odpowiednich norm i wytycznych projektowych. Dobór rozwiązań powinien być dostosowany do przeznaczenia budynku, jego geometrii, warunków ewakuacji oraz przyjętego scenariusza pożarowego.
Podstawowe przepisy i dokumenty techniczne uwzględniane podczas projektowania obejmują:
- Rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie – określające wymagania techniczno-budowlane, w tym dotyczące bezpieczeństwa pożarowego i zabezpieczenia przed zadymieniem.
- Rozporządzenie MSWiA w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów – regulujące wybrane obowiązki dotyczące urządzeń przeciwpożarowych, ich dokumentacji oraz eksploatacji.
- PN-EN 12101-2 – wymagania i metody badań dotyczące urządzeń do grawitacyjnego odprowadzania dymu i ciepła.
- PN-EN 12101-10 – wymagania dotyczące źródeł zasilania systemów kontroli rozprzestrzeniania dymu i ciepła.
- PN-EN 12101-9 – wymagania dotyczące central sterowania systemami kontroli rozprzestrzeniania dymu i ciepła, w zakresie właściwym dla zastosowanego rozwiązania i statusu dokumentu.
- Wytyczne projektowe i obliczeniowe – odpowiednie do rodzaju chronionej przestrzeni, przyjętej metody projektowania oraz założeń ochrony przeciwpożarowej.
Istotnym elementem procesu projektowego jest określenie wymaganej powierzchni czynnej oddymiania, parametrów napowietrzania, sposobu sterowania urządzeniami oraz zasad współpracy systemu z pozostałymi instalacjami przeciwpożarowymi.
WITKOWSKI PROTECT opracowuje rozwiązania projektowe z uwzględnieniem właściwych wymagań technicznych, aktualnego statusu stosowanych norm oraz indywidualnych uwarunkowań obiektu. Celem jest zapewnienie skutecznego i niezawodnego działania systemu zgodnie z przyjętą koncepcją ochrony przeciwpożarowej.
Aktualny status Polskich Norm oraz informacje o dokumentach normalizacyjnych można sprawdzić na oficjalnej stronie Polskiego Komitetu Normalizacyjnego (PKN).
Systemy oddymiania grawitacyjnego dla różnych obiektów
Projektowanie oddymiania grawitacyjnego realizujemy dla nowych i istniejących budynków, uwzględniając ich przeznaczenie, sposób użytkowania, geometrię oraz wymagania ochrony przeciwpożarowej. Zakres stosowanych rozwiązań zależy od charakterystyki obiektu, warunków ewakuacji, przyjętego scenariusza pożarowego oraz możliwości zapewnienia skutecznego odprowadzania dymu i dopływu powietrza kompensacyjnego.
W szczególności opracowujemy rozwiązania projektowe dla:
- Budynków biurowych i administracyjnych – w zakresie oddymiania klatek schodowych, atriów i innych przestrzeni wymagających odpowiednich rozwiązań przeciwpożarowych.
- Budynków użyteczności publicznej – w tym szkół, urzędów, obiektów ochrony zdrowia oraz innych budynków, w których przewidziano zastosowanie oddymiania grawitacyjnego.
- Centrów handlowych i obiektów usługowych – w szczególności przestrzeni handlowych, pasaży, holi i atriów.
- Hoteli i obiektów zakwaterowania – w zakresie oddymiania klatek schodowych oraz innych przestrzeni, zgodnie z przyjętą koncepcją ochrony przeciwpożarowej.
- Budynków mieszkalnych wielorodzinnych – w szczególności klatek schodowych, w których przewidziano system oddymiania grawitacyjnego.
- Obiektów przemysłowych, produkcyjnych i magazynowych – z wykorzystaniem dachowych klap dymowych oraz odpowiednio zaprojektowanych urządzeń napowietrzających.
- Hal wielkokubaturowych – w zakresie systemów grawitacyjnego odprowadzania dymu i ciepła, z uwzględnieniem podziału na strefy dymowe.
- Budynków istniejących poddawanych modernizacji – w ramach przebudowy, rozbudowy lub dostosowania instalacji oddymiania do przyjętych wymagań przeciwpożarowych.
Rozwiązania projektowe dobieramy indywidualnie, uwzględniając obowiązujące przepisy, odpowiednie normy i wytyczne techniczne, geometrię chronionych przestrzeni oraz warunki rozwoju i odprowadzania dymu.
Szczególną uwagę zwracamy na prawidłowe określenie powierzchni czynnej oddymiania, zapewnienie odpowiedniego napowietrzania, dobór i rozmieszczenie urządzeń oraz współpracę systemu z pozostałymi instalacjami bezpieczeństwa pożarowego budynku.
Dlaczego warto wybrać WITKOWSKI PROTECT?
WITKOWSKI PROTECT oferuje specjalistyczne usługi w zakresie projektowania systemów oddymiania grawitacyjnego, dostosowane do indywidualnych potrzeb inwestorów, zarządców nieruchomości oraz wykonawców instalacji przeciwpożarowych.
W procesie projektowania szczególną uwagę zwracamy na bezpieczeństwo pożarowe, prawidłowy dobór urządzeń oraz współpracę poszczególnych instalacji technicznych budynku.
Nasze podejście do projektowania obejmuje:
- Indywidualne rozwiązania projektowe – dostosowane do przeznaczenia, geometrii i warunków technicznych obiektu.
- Kompleksową dokumentację techniczną – obejmującą opisy, obliczenia, rysunki, schematy sterowania oraz zestawienia urządzeń.
- Koordynację międzybranżową – uwzględniającą współpracę systemu oddymiania z instalacjami elektrycznymi, automatyką budynkową i systemem sygnalizacji pożarowej (SSP).
- Zgodność z wymaganiami technicznymi – uwzględnienie właściwych przepisów, norm i wytycznych projektowych.
- Wsparcie techniczne – pomoc w doborze rozwiązań oraz wyjaśnianiu zagadnień technicznych na etapie opracowywania i realizacji projektu.
Naszym celem jest opracowywanie przejrzystych, funkcjonalnych i odpowiednio skoordynowanych rozwiązań projektowych, które uwzględniają wymagania ochrony przeciwpożarowej oraz specyfikę danego obiektu.
Potrzebujesz projektu systemu oddymiania grawitacyjnego?
Skontaktuj się z WITKOWSKI PROTECT. Pomożemy określić zakres opracowania i dobrać rozwiązanie odpowiednie do potrzeb Twojej inwestycji.
Zapraszamy do kontaktu w celu omówienia potrzeb i przygotowania indywidualnej oferty.
